Lịch sử Giải thế giới 2010: Khai sinh nhà vua bắt đầu Tây Ban Nha

Thông tin tổng quan

• Thời gian diễn ra: 11/06/2010 – 11/07/2010

• Quốc gia đăng cai: Nam Phi

• Số lượng đội tham dự: 32 đội tuyển (từ 6 liên đoàn châu lục)

• Địa điểm tổ chức: 10 Chảo lửa thuộc 9 thành phố

• Đội vô địch: Tây Ban Nha (Danh hiệu đầu tiên)

• Đội á quân: Hà Lan

• Hạng ba / Hạng tư: Đức / Uruguay

• Vua phá lưới (Golden Boot): Thomas Müller (Đức – 5 bàn, 3 kiến tạo)

• Nhân tố sân cỏ xuất sắc nhất: Diego Forlán (Uruguay)

• Tổng số Siêu phẩm: 145 bàn (trung bình 2,27 bàn/trận)

1. Hành trình giành quyền đăng cai cùng với bê bối hậu trường

Theo chính sách xoay vòng quốc gia đăng cai của FIFA (chính sách này hậu đó vốn đã bị bãi bỏ vào năm 2007), quyền đăng cai giải đấu năm 2010 được giới hạn riêng cho các quốc gia thuộc Lực lượng Túc cầu Châu Phi (CAF). Có 5 quốc gia nộp hồ sơ chạy đua bao gồm: Ai Cập, Maroc, Nam Phi, kết hợp cùng hồ sơ đồng đăng cai của Libya với Tunisia.

Sau ngay khi FIFA quyết định không cho phép đồng đăng cai, Tunisia rút lui. Hồ sơ đơn phương của Libya lại còn bị loại xuất phát từ không đáp ứng đủ các tiêu chuẩn kỹ thuật nghiêm ngặt. Tại cuộc bỏ phiếu của Ủy ban Điều hành FIFA ngày 15 tháng 5 năm 2004 ở Zürich, Nam Phi giành Thắng lợi rực rỡ ngay xuất phát từ vòng ban sơ với 14 phiếu, vượt qua Maroc (10 phiếu) với Ai Cập (0 phiếu).

Biểu tượng lịch sử Nelson Mandela trước đó đã đóng vai trò quan trọng trong chiến dịch vận động này. Ông từng chia sẻ về việc Kèo Bóng trên đảo Robben trước đó đã giúp các tù nhân cảm thấy tràn đầy sức sống cùng với Thắng lợi rực rỡ nghịch cảnh. Hình ảnh Mandela rạng rỡ nâng cao cúp vàng FIFA kể từ khi Húp kèo của Nam Phi trở thành khoảnh khắc mang tính biểu tượng toàn cầu.

Góc khuất tham nhũng: Nhiều năm tiếp nối giải đấu, vào tháng 5 năm 2015, các cuộc điều tra bắt đầu từ FBI cùng với chính quyền Thụy Sĩ liên quan sang vụ bê bối tham nhũng của FIFA lộ diện. Cựu ủy viên ban điều hành Chuck Blazer lẫn các nguồn tin tư pháp xác nhận các quan chức cấp cao của Ủy ban vận động Nam Phi trước đó đã chi 10 triệu USD tiền hối lộ cho cựu Phó chủ tịch FIFA Jack Warner lẫn các thành viên khác nhằm đổi lấy phiếu bầu. Thậm chí, một số báo cáo xuất phát từ tờ The Daily Telegraph còn chỉ ra chuyện là Maroc bắt đầu là quốc gia quả thực giành Húp kèo trong cuộc kiểm phiếu kín dẫu vậy Bảng vàng vốn đã bị thao túng.

2. Công tác chuẩn bị, cơ sở vật chất cùng thách thức địa hình

Giải đấu được tổ chức trên 10 Thánh địa thuộc 9 thành phố lớn của Nam Phi. Trong đó, 5 Chảo lửa được xây vừa hoàn toàn lẫn cả 5 sân được nâng cấp toàn diện hòng đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe của FIFA. Tổng chi phí xây dựng hạ tầng Thánh địa ước tính đạt 8,4 tỷ Rand (tương đương cao hơn 1 tỷ USD thời điểm đó). song song đó, mạng lưới giao thông công cộng đồng thời cũng được cải thiện mạnh mẽ, nổi bật thực sự là hệ thống tàu cao tốc Gautrain tại Johannesburg cùng với các mạng lưới đường bộ huyết mạch.

Cuộc đình công của công nhân xây dựng

Vào ngày 8 tháng 7 năm 2009, gần 70.000 công nhân xây dựng vốn đã đồng loạt đình công tại các công trường Thánh địa bởi vấn đề lương bổng bất hợp lý (mức lương cơ bản vào lúc đó chỉ khoảng 2.500 Rand/tháng, tương đương 313 USD). Nghiệp đoàn Quốc gia Công nhân Mỏ (NUM) đe dọa kéo dài cuộc đình công hễ mà FIFA không can thiệp. dù nhiên, mâu thuẫn được giải quyết ổn thỏa chỉ trong vòng một tuần, các công nhân quay một lần nữa làm việc tạo đà toàn bộ công trình hoàn thành đúng tiến độ phía trước ngày khai mạc.

Sức ảnh hưởng bắt đầu từ yếu tố độ cao

Một đặc điểm địa lý quan trọng ảnh hưởng lớn tới chuyên môn của Đại hội Kèo Thế Giới 2010 được xem là độ cao của các Chảo lửa. 6 trên tổng số 10 Chảo lửa nằm ở độ cao trên 1.200 mét so cùng mực nước biển. Trong đó, hai Chảo lửa tại Johannesburg thực sự là FNB Stadium (Soccer City) kèm theo Ellis Park Stadium nằm ở vị trí cao nhất, đạt khoảng 1.750 mét. Độ cao này gây không khí loãng hơn, ảnh hưởng trực tiếp cho tới quỹ đạo bay của trái bóng (bóng bay nhanh kèm theo khó đoán hơn) vốn cũng như đòi hỏi nền tảng thể lực vượt trội bắt đầu từ các Nhân tố sân cỏ.

3. Các đội tuyển tham dự

Quá trình vòng loại bắt đầu bắt đầu từ tháng 8 năm 2007 bằng sự tham gia của 204 trên tổng số 208 quốc gia lẫn cả vùng lãnh thổ thành viên FIFA thời điểm đó.

Giải đấu năm 2010 chứng kiến nhiều cột mốc vừa về mặt bản sắc của các quốc gia:

• Slovakia lần khởi điểm góp mặt tại một kỳ Đại hội Kèo Thế Giới bằng tư cách chính là một quốc gia độc lập (trước đó họ thi đấu dưới màu áo Tiệp Khắc).

• Serbia cũng chính có màn chào sân trước nhất dưới danh nghĩa quốc gia độc lập kể từ khi các giai đoạn lịch sử thi đấu thông qua tên gọi Vương quốc Yugoslavia, Cộng Bất phân thắng bại Liên bang Xã hội chủ nghĩa Yugoslavia, Cộng Bất phân thắng bại Liên bang Yugoslavia với Serbia & Montenegro.

• Triều Tiên tạo vì thế Cú sốc bảng kèo lớn ngay khi vượt qua vòng loại nhằm có lần xuất hiện trước nhất kể xuất phát từ năm 1966.

• Ngược lại, các thế lực lớn như Croatia (xếp hạng 10 thế giới vào lúc bấy giờ), Nga, Thổ Nhĩ Kỳ với Thụy Điển đều chịu Gãy kèo trong chiến dịch vòng loại kèm theo phải tạo khán giả.

4. Diễn biến giải đấu: Cơn địa chấn vòng bảng cùng tranh cãi Vua áo đen

Vòng bảng của Đại hội Kèo Thế Giới 2010 chứng kiến những cú sốc lớn chưa từng có đối bằng các nền Túc cầu cựu trào châu Âu:

• Sự sụp đổ của các nhà cựu vương: Cả hai Đội quân lọt vào trận chung kết Giải thế giới 2006 được xem là đương kim vô địch Ý lẫn cả á quân Pháp đều bị loại nhục nhã ngay kể từ vòng bảng ở vị trí bét bảng. Đội tuyển Ý xếp hậu cả Paraguay kèm theo New Zealand, song song đó tuyển Pháp chìm trong lục đục nội bộ với các cuộc nổi loạn chống một lần nữa Chiến lược gia Raymond Domenech.

• Nỗi buồn chủ nhà: Nam Phi cho dù có Húp kèo vang dội 2-1 trước khi Pháp cùng với Chia điểm Mexico dẫu vậy vẫn trở thành quốc gia đăng cai khởi điểm trong lịch sử Giải thế giới bị loại ngay kể từ vòng đấu bảng.

• Hiện tượng New Zealand: bất luận bị đánh giá thấp nhất giải, New Zealand rời giải đấu trong tư thế ngẩng cao đầu hễ là đội tuyển duy nhất không hòng thua trận nào tại giải (3 trận Bất phân thắng bại ở vòng bảng).

Kịch tính vòng loại trực tiếp lẫn cả sai lầm của các vị vua áo đen

Vòng knock-out chứng kiến sự trỗi dậy mạnh mẽ của các đại diện Nam Mỹ (cả 5 đội đều vượt qua vòng bảng) lẫn cả sự kiên cường của Kèo Bóng châu Phi thông qua đại diện duy nhất chính là Ghana. Đội tuyển Ghana đánh bại Mỹ ở vòng 16 đội cốt để trở thành Đội quân châu Phi thứ ba trong lịch sử lọt vào tứ kết một kỳ Đại hội Kèo Thế Giới.

Tuy nhiên, vòng 16 đội bị che mờ tại những sai lầm nghiêm trọng của các Vua áo đen:

1. Trận Đức – Anh: Cú dứt điểm của Frank Lampard đưa bóng đập xà ngang kèm theo đi qua vạch vôi khung thành đội tuyển Đức rõ ràng cao hơn 30cm, song Vua sân cỏ chính Jorge Larrionda không công nhận Pha lập công. Tuyển Anh sau khi đó thua chung cuộc 1-4.

2. Trận Argentina – Mexico: Vua áo đen công nhận Pha lập công mở Kết quả kèo trong thế Lỗi vị trí rõ ràng của Carlos Tévez, góp phần hỗ trợ Argentina thắng 3-1.

Những bê bối này áp lực lớn cho tới mức Chủ tịch FIFA Sepp Blatter phải công khai xin lỗi liên đoàn Kèo Bóng Anh lẫn Mexico, đồng thời buộc phải tái khởi động các cuộc thảo luận về việc áp dụng công nghệ vạch vôi (Goal-line technology) cùng với Clip Kèo hỗ trợ Vua áo đen trong tương lai.

Tại vòng tứ kết, bước ngoặt kịch tính nhất sang từ cặp đấu Uruguay – Ghana. Ở những giây sau cùng của hiệp phụ, Mũi nhọn Luis Suarez của Uruguay cố tình dùng tay cản phá bóng ngay trên vạch vôi hòng cứu một bàn thua trông thấy. Suarez nhận Kèo thẻ đỏ trực tiếp, mặc dù vậy trên chấm Penalty, Asamoah Gyan của Ghana lại còn sút bóng trúng xà ngang. Uruguay sau đó giành chiến thắng trong loạt sút luân lưu, chặn đứng giấc mơ lịch sử vào bán kết của Túc cầu châu Phi.

5. Trận chung kết tại Soccer City: Vương triều của người Tây Ban Nha

Trận chung kết diễn ra vào ngày 11 tháng 7 năm 2010 tại thánh địa Soccer City, Johannesburg tiền sự chứng kiến của áp đảo 84.000 khán giả. Đây chính là Đại chiến nảy lửa lịch sử giữa nhà đương kim vô địch châu Âu Tây Ban Nha với "Cơn lốc màu da cam" Hà Lan – cả hai đều chưa từng vô địch Đại hội Kèo Thế Giới tiền đó.

Kèo đấu diễn ra vô song hành căng thẳng, nghẹt thở cùng đầy bạo lực tại lối chơi áp sát không ngại va chạm của các Chiến binh Hà Lan để mà phá vỡ lối đá kiểm soát bóng Tiki-taka của Tây Ban Nha. Vua sân cỏ người Anh Howard Webb trước đó đã phải kỷ lục rút ra tổng cộng 14 Cảnh cáo (9 cho Hà Lan, 5 cho Tây Ban Nha) kèm theo 1 Truất quyền thi đấu gián tiếp dành cho John Heitinga của Hà Lan ở hiệp phụ. Khoảnh khắc gây sốc nhất vốn là tình huống Máy quét Nigel de Jong của Hà Lan tung cú đá thẳng vào ngực Xabi Alonso dẫu vậy chỉ phải nhận Kèo thẻ.

Hà Lan từng có những Tỉ lệ ăn rõ rệt nhằm kết liễu Cuộc đụng độ, đáng tiếc nhất vốn là tình huống đối mặt mười mươi của Arjen Robben ở phút 60, tuy nhiên cú sút của anh từng bị thủ thành Iker Casillas cản phá bằng đầu ngón chân trong gang tấc.

Bước ngoặt vĩ đại tới ở phút thứ 116 của hiệp phụ thứ hai. xuất phát từ đường chuyền tinh tế của Cesc Fàbregas, Nhạc trưởng Andrés Iniesta đỡ bóng gọn gàng kế đó tung cú dứt điểm nửa nẩy quyết đoán đánh bại Chốt chặn cuối cùng Maarten Stekelenburg, Nổ súng thắng muộn nhất trong lịch sử các trận chung kết Đại hội Kèo Thế Giới hòng ấn định thắng lợi 1-0 cho Tây Ban Nha.

Tây Ban Nha chính thức bước lên đỉnh thế giới dựa trên hàng loạt kỷ lục vô tiền khoáng hậu:

• Đoàn quân ban sơ vô địch Đại hội Kèo Thế Giới hậu khi cốt để thua trận mở màn (thua Thụy Sĩ 0-1).

• Đội quân vô địch ghi được ít Siêu phẩm nhất lịch sử giải đấu (chỉ ghi vỏn vẹn 8 bàn tiếp nối 7 trận, giữ sạch lưới hoàn toàn ở tất cả các trận vòng knock-out).

• Đoàn quân châu Âu khởi điểm lên ngôi vô địch ngoài lục địa già.

6. Biểu tượng văn hóa cùng với những tranh cãi bên lề

Đại hội Kèo Thế Giới 2010 mang một bản sắc độc nhất vô nhị không thể nhầm lẫn nhờ sự giúp sức của các yếu tố văn hóa bản địa đan xen:

Cơn sốt âm thanh mang tên Vuvuzela

Chiếc kèn nhựa truyền thống kéo dài của Nam Phi – Vuvuzela – trở thành tâm điểm chú ý trên toàn thế giới. Tiếng kèn vang lên liên tục, rền vang như bầy ong khổng lồ suốt 90 phút của mọi Kèo đấu. Nhiều Siêu binh như Lionel Messi hay Patrice Evra lên tiếng phàn nàn tiếng ồn tạo họ mất tập trung cùng với không thể giao tiếp trên sân. Các đài truyền hình lớn như BBC hay ESPN phải tìm cách tinh chỉnh bộ lọc âm thanh nhằm giảm thiểu tiếng ồn vuvuzela lấn át giọng của các bình luận viên. Dẫu vậy, vuvuzela vốn đã trở thành một phần di sản không thể tách rời của giải đấu năm này.

Trái bóng Adidas Jabulani

Quả bóng thi đấu chính thức mang tên Jabulani (trong tiếng Zulu có tức là "mang tiếp tục niềm vui cho mọi người") được thiết kế bằng công nghệ 8 tấm panel liên kết nhiệt mục đích để tăng độ tròn tối đa. dù nhiên, nó lại còn trở thành nỗi ác mộng đối cùng các Siêu binh, đặc biệt vốn là các Người gác đền.

Thủ thành Júlio César của Brazil ví Jabulani như "quả bóng siêu thị" rẻ tiền, cùng lúc đó Thuyền trưởng Diego Maradona nhận xét bóng không bao giờ bay theo đường thẳng. Các nghiên cứu khí động học hậu đó chứng minh cấu trúc bề mặt quá mượt mà của Jabulani buộc quỹ đạo bay của nó trở thành ra hỗn loạn lẫn khó lường hễ đạt tốc độ cao trong không khí loãng của các Chảo lửa vùng cao.

Ca khúc "Waka Waka (This Time for Africa)"

Bù lại còn những tranh cãi, ca khúc chủ đề chính thức của giải đấu bởi nữ ca sĩ Shakira phối hợp đi kèm ban nhạc Nam Phi Freshlyground thể hiện trước đó đã bùng nổ thành một hiện tượng toàn cầu. Dựa trên giai điệu khúc quân hành truyền thống "Zangalewa" của Cameroon, ca khúc mang giai điệu rộn rã, rực lửa này sang nay tiếp tục được đánh giá thực sự là một trong những bài hát Giải thế giới thành công lẫn được yêu thích nhất mọi thời đại.

7. Các danh hiệu cá nhân lẫn cả bức tranh tài chính

Mặc bất luận có số lượng Pha lập công thấp kỷ lục kể xuất phát từ khi Đại hội Kèo Thế Giới áp dụng thể thức 64 trận (chỉ có 145 Pha lập công), giải đấu tiếp tục ghi nhận những màn trình diễn cá nhân xuất chúng.

Do có tới 4 Chiến binh đi kèm ghi được 5 Pha lập công, FIFA trước đó đã áp dụng chỉ số phụ vốn là số đường kiến tạo cốt để phân định danh hiệu chiếc giày vàng:

• Chiếc giày Vàng (Golden Boot): Thomas Müller (Đức) – 5 Siêu phẩm, 3 đường kiến tạo.

• Chiếc giày Bạc (Silver Boot): David Villa (Tây Ban Nha) – 5 Siêu phẩm, 1 kiến tạo (635 phút thi đấu).

• Chiếc giày Đồng (Bronze Boot): Wesley Sneijder (Hà Lan) – 5 Siêu phẩm, 1 kiến tạo (652 phút thi đấu).

• Quả bóng Vàng (Golden Ball): Diego Forlán (Uruguay) – Người lĩnh xướng đưa Uruguay vào bán kết.

Bảng vàng tài chính trái ngược

Về khía cạnh kinh tế, giải đấu mang tới những Kết quả cuối cùng phân hóa rõ rệt. Đối bằng FIFA, giải đấu vốn là một thành công thương mại khổng lồ dựa trên tổng doanh thu đạt 2,24 tỷ bảng Anh (khoảng 2 tỷ Euro).

Tuy nhiên, đối bằng nước chủ nhà Nam Phi, Đại hội Kèo Thế Giới 2010 hòng lại những gánh nặng tài chính lớn. Chi phí xây dựng với nâng cấp cơ sở vật chất ngốn tới 3 tỷ bảng Anh, cùng lúc đó nguồn thu xuất phát từ làn sóng du lịch chỉ mang một lần nữa 323 triệu bảng Anh. Số lượng khách du lịch thực tế đạt 309.000 người, thấp áp đảo rất nhiều so bằng dự kiến ban đầu vốn là 450.000 người.

Hơn nữa, các quy định bảo hộ thương mại nghiêm ngặt của FIFA cấm tiểu thương địa phương bán hàng trong bán kính 1,5km quanh Thánh địa (trừ hễ nộp khoản phí đăng ký lên tới 60.000 Rand) vốn đã tước đi Tỉ lệ ăn cải thiện thu nhập của người dân nghèo bản địa, gây vì thế nhiều làn sóng bất bình trong dư luận xã hội.